Ancient Mediterranean Archaeology and History Open access Peer reviewed

Doğanpınar barajı sahasından Roma dönemine ait bir kaya mezarı: Oğuzeli/Gaziantep

Emrah Özdemir

Hitit Sosyal Bilimler Dergisi | Aug 30, 2026

Abstract

Abstract

Kayalık alanlara ölü gömme geleneği Güneydoğu Anadolu Bölgesi ve Kuzey Suriye Bölgesi’nde Erken Tunç Çağı’ndan itibaren görülmektedir. MÖ 1. binyıl başlarında ise Urartular kayalık alanları oda şeklinde açıp mezar odası olarak kullanan ilk medeniyettir. Yine MÖ 1. binyılın başlarından itibaren kaya mezar geleneği Phrygler vasıtasıyla Anadolu’nun orta ve batı kesimlerinde yayılım göstermiştir. Kaya mezar geleneği Akhamenid hakimiyetinin de etkisiyle MÖ 5. yüzyılda Paphlagonia ve Likya’da, MÖ 4. yüzyıllarda Karia’da kendine has özellikleriyle görülmeye başlar. Hellenistik Dönemde ve Roma İmparatorluk Döneminde de kullanılmaya devam etmiştir. Roma İmparatorluk Dönemi ile birlikte Anadolu’nun tamamına yayılan kültürel yapı sayesinde hemen hemen aynı tarzda kaya mezarlarının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bu makale, Gaziantep ili Oğuzeli ilçesindeki Doğanpınar Barajı sahasında yapılan dolusavak alanı çalışmaları sırasında ortaya çıkan bir Roma Dönemi kaya mezarını incelemektedir. Gaziantep Müzesi tarafından gerçekleştirilen kurtarma kazıları sırasında ortaya çıkarılan bu kaya mezarı, barajın dolusavak alanı içerisinde yer alması nedeniyle belgeleme çalışmalarından sonra kaldırılmıştır. Kuzey-güney doğrultusunda oyulmuş olan mezar, bir dromos, bir ön oda ve dört adet mezar odasından oluşmaktadır. Kazılar sonucunda, aralarında fibula, sikkeler, yüzükler, halkalar, kemer ucu ve kemer tokası, boncuk gibi 12 adet bronz eser ile bir adet pişmiş toprak çömlek parçasının da bulunduğu buluntular ele geçmiştir. Söz konusu kaya mezarlarının araştırılması bölgedeki Roma Dönemi kırsal yaşamına dair ölü gömme adetlerinin anlaşılmasında ve Kyrrhestike Bölgesi kaya mezarı tipolojisine katkı sunmaktadır. Ele alınan kaya mezarı Kommagene Bölgesi ve Kuzey Suriye coğrafyasında görülen Roma Dönemi kaya mezar geleneğini sergilemektedir. Hem mimari işçilik detayları hem de ölü hediyeleri kaya mezarının MS 2. yüzyılın 2. yarısından MS 4. yüzyıl sonuna kadar uzun zaman aralığında kullanıldığına işaret etmektedir.

Direct answer

What can I do from this paper page?

Use this page to scan "Doğanpınar barajı sahasından Roma dönemine ait bir kaya mezarı: Oğuzeli/Gaziantep" quickly: start with the summary and abstract, then check the authors, source, topics, and related papers. From here, open Scollr to follow Ancient Mediterranean Archaeology and History research, save the paper, or map adjacent work.

Authors

Researchers on this paper

Emrah Özdemir

first | Gaziantep University | ORCID 0000-0002-1083-9665

Research areas

Follow related topics

Citation

BibTeX

@article{zdemir2026baraj,
  title = {Doğanpınar barajı sahasından Roma dönemine ait bir kaya mezarı: Oğuzeli/Gaziantep},
  author = {Emrah Özdemir},
  journal = {Hitit Sosyal Bilimler Dergisi},
  year = {2026},
  doi = {10.17218/hititsbd.1771611},
  url = {https://doi.org/10.17218/hititsbd.1771611}
}

FAQ

Using this paper in a discovery workflow

How do I find related work for this paper?

Use the related papers and topic links on this page as starting points. In Scollr, you can also open the paper and build a literature map around its references, citing papers, and related work.

How can I keep up with new Ancient Mediterranean Archaeology and History research papers?

Follow Ancient Mediterranean Archaeology and History research in Scollr. New papers from the topic flow into a personalized feed, and you can save useful studies to revisit later.

Can I cite this paper from this page?

This page includes a static BibTeX block for Doğanpınar barajı sahasından Roma dönemine ait bir kaya mezarı: Oğuzeli/Gaziantep. Always verify the DOI, source, and publication details against the publisher record before submitting a manuscript.

Follow this research in Scollr

Follow the topics and authors behind this paper, save useful studies, and build a literature map when you are ready to go deeper.

Get the app